{"id":58,"date":"2024-06-05T08:12:27","date_gmt":"2024-06-05T08:12:27","guid":{"rendered":"http:\/\/113.160.153.13\/bienniensu\/?page_id=58"},"modified":"2024-06-05T08:12:27","modified_gmt":"2024-06-05T08:12:27","slug":"truyen-thong-yeu-nuoc-doan-ket-va-cach-mang","status":"publish","type":"page","link":"http:\/\/113.160.153.13\/bienniensu\/?page_id=58","title":{"rendered":"Truy\u1ec1n th\u1ed1ng y\u00eau n\u01b0\u1edbc, \u0111o\u00e0n k\u1ebft v\u00e0 c\u00e1ch m\u1ea1ng"},"content":{"rendered":"<p><strong>Y\u00ean B\u00e1i l\u00e0 m\u1ed9t t\u1ec9nh mi\u1ec1n n\u00fai v\u1edbi<\/strong> d\u00e2n s\u1ed1 821.030 ng\u01b0\u1eddi (n\u0103m 2019), g\u1ed3m 30 d\u00e2n t\u1ed9c, trong \u0111\u00f3 ng\u01b0\u1eddi Kinh chi\u1ebfm 54%, c\u00f2n l\u1ea1i l\u00e0 c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c thi\u1ec3u s\u1ed1 kh\u00e1c (T\u00e0y, Dao, M\u00f4ng, Th\u00e1i, M\u01b0\u1eddng, N\u00f9ng &#8230;). <strong>\u0110\u00e2y l<\/strong>\u00e0 t\u1ec9nh c\u00f3 v\u1ecb tr\u00ed \u201cc\u1eeda ng\u00f5 ph\u00ean d\u1eadu\u201d v\u00f9ng T\u00e2y B\u1eafc, n\u01a1i giao thoa c\u1ee7a hai khu v\u1ef1c Vi\u1ec7t B\u1eafc &#8211; T\u00e2y B\u1eafc, n\u1ec1n v\u0103n ho\u00e1 \u0111a s\u1eafc t\u1ed9c, g\u00f3p ph\u1ea7n h\u00ecnh th\u00e0nh n\u00ean n\u1ec1n v\u0103n minh s\u00f4ng H\u1ed3ng r\u1ef1c r\u1ee1. C\u00f9ng d\u00f2ng ch\u1ea3y c\u1ee7a l\u1ecbch s\u1eed d\u00e2n t\u1ed9c Vi\u1ec7t Nam, nh\u00e2n d\u00e2n c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c Y\u00ean B\u00e1i \u0111\u00e3 hun \u0111\u00fac n\u00ean truy\u1ec1n th\u1ed1ng y\u00eau n\u01b0\u1edbc, \u0111o\u00e0n k\u1ebft, anh d\u0169ng, ki\u00ean c\u01b0\u1eddng trong \u0111\u1ea5u tranh ch\u1ed1ng gi\u1eb7c ngo\u1ea1i x\u00e2m; c\u1ea7n c\u00f9, s\u00e1ng t\u1ea1o trong lao \u0111\u1ed9ng s\u1ea3n xu\u1ea5t, trong c\u00e1c cu\u1ed9c \u0111\u1ea5u tranh gi\u00e0nh \u0111\u1ed9c l\u1eadp d\u00e2n t\u1ed9c.<\/p>\n<p>M\u1ed7i d\u00e2n t\u1ed9c c\u00f3 nh\u1eefng n\u00e9t v\u0103n h\u00f3a \u0111\u1eb7c s\u1eafc, t\u1ea1o n\u00ean di\u1ec7n m\u1ea1o \u0111a s\u1eafc m\u00e0u c\u1ee7a v\u0103n h\u00f3a Y\u00ean B\u00e1i, \u0111\u00f3 l\u00e0 truy\u1ec1n th\u1ed1ng c\u1ed1 k\u1ebft c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng ch\u1eb7t ch\u1ebd. C\u00e1c m\u1ed1i quan h\u1ec7 \u0111\u1ec1u theo \u0111\u1ea1o l\u00fd \u201cL\u00e1 l\u00e0nh \u0111\u00f9m l\u00e1 r\u00e1ch\u201d. C\u00e1c m\u1ed1i quan h\u1ec7 l\u00e1ng gi\u1ec1ng, huy\u1ebft t\u1ed9c, h\u1ecd h\u00e0ng, th\u00f4ng gia qu\u1ec7n ch\u1eb7t v\u00e0o nhau, t\u1ea1o n\u00ean s\u1ef1 b\u1ec1n v\u1eefng gi\u1eefa c\u00e1c th\u00e0nh vi\u00ean trong b\u1ea3n v\u00e0 gi\u1eefa c\u00e1c b\u1ea3n v\u1edbi nhau. Vi\u1ec7c s\u1eed d\u1ee5ng \u0111\u1ea5t \u0111ai v\u00e0 c\u00e1c s\u1ea3n ph\u1ea9m c\u1ee7a r\u1eebng n\u00fai, s\u00f4ng, su\u1ed1i \u0111\u1ec1u tu\u00e2n theo t\u1eadp t\u1ee5c, kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ef1 tranh ch\u1ea5p. Tuy c\u00f3 nh\u1eefng phong t\u1ee5c t\u1eadp qu\u00e1n kh\u00e1c nhau, song c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c \u0111\u1ec1u c\u00f3 chung \u0111\u1eb7c \u0111i\u1ec3m l\u00e0 t\u00ednh c\u1ea7n c\u00f9, s\u00e1ng t\u1ea1o trong lao \u0111\u1ed9ng s\u1ea3n xu\u1ea5t, kh\u00f4ng cam ch\u1ecbu \u00e1p b\u1ee9c b\u00f3c l\u1ed9t, ki\u00ean c\u01b0\u1eddng, d\u0169ng c\u1ea3m trong \u0111\u1ea5u tranh c\u00e1ch m\u1ea1ng v\u00e0 c\u00f3 tinh th\u1ea7n \u0111o\u00e0n k\u1ebft \u0111\u1ea5u tranh ch\u1ed1ng k\u1ebb th\u00f9 x\u00e2m l\u01b0\u1ee3c.<\/p>\n<p>Th\u1eddi k\u1ef3 phong ki\u1ebfn, n\u0103m 1258, nh\u00e2n d\u00e2n c\u00e1c v\u00f9ng V\u0103n Ch\u1ea5n, Tr\u1ea5n Y\u00ean \u0111\u00e3 tham gia \u0111\u1ed9i qu\u00e2n c\u1ee7a t\u00f9 tr\u01b0\u1edfng H\u00e0 B\u1ed5ng, tr\u1ea1i ch\u1ee7 Quy H\u00f3a chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u ch\u1ed1ng gi\u1eb7c M\u00f4ng &#8211; Nguy\u00ean khi ch\u00fang sang x\u00e2m l\u01b0\u1ee3c n\u01b0\u1edbc ta l\u1ea7n th\u1ee9 nh\u1ea5t. N\u0103m 1285, nh\u00e2n d\u00e2n ch\u00e2u Thu V\u1eadt (Y\u00ean B\u00ecnh) v\u00e0 c\u00e1c v\u00f9ng xung quanh \u0111\u00e3 \u1ee7ng h\u1ed9, gi\u00fap \u0111\u1ee1 \u0111\u1ea1o qu\u00e2n c\u1ee7a t\u01b0\u1edbng Tr\u1ea7n Nh\u1eadt Du\u1eadt ch\u1eb7n \u0111\u00e1nh qu\u00e2n M\u00f4ng &#8211; Nguy\u00ean quy\u1ebft li\u1ec7t, l\u00e0m ch\u1eadm b\u01b0\u1edbc ti\u1ebfn c\u1ee7a ch\u00fang v\u1ec1 kinh th\u00e0nh Th\u0103ng Long. T\u1eeb th\u1ebf k\u1ef7 XVI \u0111\u1ebfn th\u1ebf k\u1ef7 XIX, nh\u00e2n d\u00e2n c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c Y\u00ean B\u00e1i v\u1edbi l\u00f2ng t\u1ef1 t\u00f4n d\u00e2n t\u1ed9c, \u00fd ch\u00ed \u0111\u1ea5u tranh ki\u00ean c\u01b0\u1eddng b\u1ea5t khu\u1ea5t, quy\u1ebft t\u00e2m b\u1ea3o v\u1ec7 n\u1ec1n \u0111\u1ed9c l\u1eadp c\u1ee7a T\u1ed5 qu\u1ed1c \u0111\u00e3 g\u00f3p ph\u1ea7n kh\u00f4ng nh\u1ecf trong \u0111\u1ed9i qu\u00e2n c\u1ee7a Gia Qu\u1ed1c C\u00f4ng V\u0169 V\u0103n M\u1eadt b\u1ea3o v\u1ec7 Tri\u1ec1u L\u00ea, ch\u1ed1ng h\u1ecd M\u1ea1c c\u00e1t c\u1ee9 v\u00e0 s\u1ef1 x\u00e2m l\u1ea5n c\u1ee7a phong ki\u1ebfn ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc, s\u1ef1 c\u01b0\u1edbp b\u00f3c c\u1ee7a gi\u1eb7c.<\/p>\n<p>Cu\u1ed1i th\u1ebf k\u1ef7 XIX, th\u1ef1c d\u00e2n Ph\u00e1p x\u00e2m l\u01b0\u1ee3c n\u01b0\u1edbc ta. T\u1eeb n\u0103m 1886 \u0111\u1ebfn n\u0103m 1898, c\u00e1c ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng b\u1ea5t h\u1ee3p t\u00e1c v\u1edbi gi\u1eb7c, nhi\u1ec1u cu\u1ed9c kh\u1edfi ngh\u0129a nh\u1ecf li\u00ean t\u1ee5c n\u1ed5 ra kh\u1eafp c\u00e1c v\u00f9ng Tr\u1ea5n Y\u00ean, V\u0103n Ch\u1ea5n, L\u1ee5c Y\u00ean, Y\u00ean B\u00ecnh, g\u00e2y ra cho th\u1ef1c d\u00e2n Ph\u00e1p nhi\u1ec1u kh\u00f3 kh\u0103n trong vi\u1ec7c thi\u1ebft l\u1eadp b\u1ed9 m\u00e1y th\u1ed1ng tr\u1ecb v\u00e0 ki\u1ec3m so\u00e1t c\u00e1c t\u1ed5ng, x\u00e3.<\/p>\n<p>N\u0103m 1913-1914, cu\u1ed9c kh\u1edfi ngh\u0129a do Tri\u1ec7u T\u00e0i L\u1ed9c, Tri\u1ec7u Ki\u1ebfn Ti\u00ean v\u00e0 m\u1ed9t s\u1ed1 th\u1ee7 l\u0129nh kh\u00e1c t\u1ed5 ch\u1ee9c \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00f4ng \u0111\u1ea3o ng\u01b0\u1eddi Dao, T\u00e0y, Kinh\u2026 tham gia, \u1ee7ng h\u1ed9. T\u1eeb c\u01a1 s\u1edf \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u1edf t\u1ed5ng Tr\u00fac L\u00e2u, phong tr\u00e0o lan r\u1ed9ng kh\u1eafp ch\u00e2u L\u1ee5c Y\u00ean, ph\u1ee7 Tr\u1ea5n Y\u00ean, ph\u1ee7 Y\u00ean B\u00ecnh, v\u1edbi t\u1ed5ng s\u1ed1 1.414 ng\u01b0\u1eddi tham gia. Ngh\u0129a qu\u00e2n \u0111\u00e3 ti\u1ebfn c\u00f4ng \u0111\u1ed3n Tr\u00e1i H\u00fat (19-10-1914), \u0111\u1ed3n B\u1ea3o H\u00e0 (21-10-1914), \u0111\u1ed3n L\u1ee5c Y\u00ean (22-10-1914), v\u1edbi tinh th\u1ea7n \u0111\u1ea5u tranh qu\u1eadt kh\u1edfi c\u1ee7a nh\u00e2n d\u00e2n c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c Y\u00ean B\u00e1i. Song, trong qu\u00e1 tr\u00ecnh l\u00e3nh \u0111\u1ea1o c\u00e1c cu\u1ed9c kh\u1edfi ngh\u0129a, do t\u1ed5 ch\u1ee9c, ph\u1ed1i h\u1ee3p thi\u1ebfu ch\u1eb7t ch\u1ebd, trang b\u1ecb v\u0169 kh\u00ed l\u1ea1c h\u1eadu, thi\u1ebfu th\u1ed1n n\u00ean c\u00e1c cu\u1ed9c ti\u1ebfn c\u00f4ng kh\u00f4ng gi\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1eafng l\u1ee3i.<\/p>\n<p>M\u1eb7c d\u00f9 th\u1ea5t b\u1ea1i, nh\u01b0ng c\u00e1c cu\u1ed9c kh\u1edfi ngh\u0129a c\u1ee7a nh\u00e2n d\u00e2n Y\u00ean B\u00e1i kh\u00f4ng ch\u1ec9 th\u1ec3 hi\u1ec7n tinh th\u1ea7n y\u00eau n\u01b0\u1edbc m\u00e0 c\u00f2n th\u1ec3 hi\u1ec7n s\u1ee9c m\u1ea1nh v\u00e0 quy\u1ebft t\u00e2m \u0111\u1ea5u tranh ch\u1ed1ng th\u1ef1c d\u00e2n Ph\u00e1p, gi\u00e0nh \u0111\u1ed9c l\u1eadp d\u00e2n t\u1ed9c b\u1eb1ng b\u1ea5t k\u1ef3 gi\u00e1 n\u00e0o. Khi th\u1ef1c d\u00e2n Ph\u00e1p c\u01b0\u1edbp ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t, l\u1eadp \u0111\u1ed3n \u0111i\u1ec1n, n\u00f4ng d\u00e2n c\u00e1c x\u00e3: M\u00f4ng S\u01a1n, \u1ea8m Ph\u01b0\u1edbc (ph\u1ee7 Y\u00ean B\u00ecnh), Nga Qu\u00e1n, C\u1ed5 Ph\u00fac (ph\u1ee7 Tr\u1ea5n Y\u00ean)\u2026 \u0111\u00e3 ki\u00ean quy\u1ebft \u0111\u1ea5u tranh ch\u1ed1ng b\u1eaft phu, b\u1eaft l\u00ednh, c\u01b0\u1edbp ru\u1ed9ng \u0111\u1ea5t, khi\u1ebfn cho th\u1ef1c d\u00e2n Ph\u00e1p th\u00eam l\u00fang t\u00fang, hoang mang, lo s\u1ee3. Ch\u00ednh quy\u1ec1n th\u1ef1c d\u00e2n lu\u00f4n \u1edf trong t\u00ecnh c\u1ea3nh b\u1ea5t \u1ed5n \u0111\u1ecbnh.<\/p>\n<p>\u0110\u1ea7u n\u0103m 1930, t\u1ea1i Y\u00ean B\u00e1i, t\u1ed5 ch\u1ee9c Vi\u1ec7t Nam Qu\u1ed1c d\u00e2n \u0110\u1ea3ng do nh\u00e0 y\u00eau n\u01b0\u1edbc Nguy\u1ec5n Th\u00e1i H\u1ecdc l\u00e3nh \u0111\u1ea1o ti\u1ebfn h\u00e0nh kh\u1edfi ngh\u0129a, nh\u1eb1m l\u1eadt \u0111\u1ed5 ch\u00ednh quy\u1ec1n thu\u1ed9c \u0111\u1ecba. Cu\u1ed9c kh\u1edfi ngh\u0129a t\u1ea1i Y\u00ean B\u00e1i m\u1edf \u0111\u1ea7u cho h\u00e0ng lo\u1ea1t c\u00e1c cu\u1ed9c b\u1ea1o \u0111\u1ed9ng ch\u1ed1ng Ph\u00e1p t\u1ea1i c\u00e1c \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng \u1edf mi\u1ec1n B\u1eafc n\u01b0\u1edbc ta. Tuy nhi\u00ean, cu\u1ed9c kh\u1edfi ngh\u0129a kh\u00f4ng th\u00e0nh c\u00f4ng, do kh\u00f4ng \u0111\u1ec1 ra \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0\u1eddng l\u1ed1i v\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p c\u00e1ch m\u1ea1ng \u0111\u00fang \u0111\u1eafn \u0111\u1ec3 t\u1eadp h\u1ee3p r\u1ed9ng r\u00e3i qu\u1ea7n ch\u00fang nh\u00e2n d\u00e2n. Cu\u1ed9c kh\u1edfi ngh\u0129a \u0111\u00e3 th\u1ee9c t\u1ec9nh l\u00f2ng y\u00eau n\u01b0\u1edbc c\u1ee7a nh\u00e2n d\u00e2n c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c Y\u00ean B\u00e1i \u0111\u1ee9ng l\u00ean \u0111\u1ea5u tranh gi\u00e0nh \u0111\u1ed9c l\u1eadp, th\u1ec3 hi\u1ec7n truy\u1ec1n th\u1ed1ng y\u00eau n\u01b0\u1edbc, tinh th\u1ea7n \u0111o\u00e0n k\u1ebft, qu\u1eadt kh\u1edfi c\u1ee7a nh\u00e2n d\u00e2n c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c t\u1ec9nh Y\u00ean B\u00e1i. Truy\u1ec1n th\u1ed1ng \u0111\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u00e2n l\u00ean g\u1ea5p b\u1ed9i khi c\u00f3 s\u1ef1 l\u00e3nh \u0111\u1ea1o c\u1ee7a \u0110\u1ea3ng C\u1ed9ng s\u1ea3n Vi\u1ec7t Nam.<\/p>\n<p>Tr\u1ea3i qua h\u00e0ng ngh\u00ecn n\u0103m l\u1ecbch s\u1eed, nh\u00e2n d\u00e2n c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c Y\u00ean B\u00e1i \u0111\u00e3 hun \u0111\u00fac v\u00e0 ng\u00e0y c\u00e0ng b\u1ed3i \u0111\u1eafp n\u00ean truy\u1ec1n th\u1ed1ng y\u00eau n\u01b0\u1edbc n\u1ed3ng n\u00e0n, \u00fd th\u1ee9c c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng s\u00e2u s\u1eafc, t\u00ecnh \u0111o\u00e0n k\u1ebft, g\u1eafn b\u00f3 keo s\u01a1n gi\u1eefa c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c. \u0110\u00f3 l\u00e0 nh\u1eefng gi\u00e1 tr\u1ecb tinh th\u1ea7n b\u1ec1n v\u1eefng \u0111\u1ec3 \u0110\u1ea3ng b\u1ed9 t\u1ec9nh Y\u00ean B\u00e1i k\u1ebf th\u1eeba, ph\u00e1t huy cao \u0111\u1ed9 trong c\u00e1ch m\u1ea1ng gi\u1ea3i ph\u00f3ng d\u00e2n t\u1ed9c v\u00e0 c\u00e1ch m\u1ea1ng x\u00e3 h\u1ed9i ch\u1ee7 ngh\u0129a, ph\u1ea5n \u0111\u1ea5u x\u00e2y d\u1ef1ng t\u1ec9nh Y\u00ean B\u00e1i gi\u00e0u m\u1ea1nh, ph\u00e1t tri\u1ec3n to\u00e0n di\u1ec7n, th\u1ef1c hi\u1ec7n th\u00e0nh c\u00f4ng s\u1ef1 nghi\u1ec7p c\u00f4ng nghi\u1ec7p h\u00f3a, hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i h\u00f3a v\u00ec d\u00e2n gi\u00e0u, n\u01b0\u1edbc m\u1ea1nh, d\u00e2n ch\u1ee7, c\u00f4ng b\u1eb1ng, v\u0103n minh.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Y\u00ean B\u00e1i l\u00e0 m\u1ed9t t\u1ec9nh mi\u1ec1n n\u00fai v\u1edbi d\u00e2n s\u1ed1 821.030 ng\u01b0\u1eddi (n\u0103m 2019), g\u1ed3m 30 d\u00e2n t\u1ed9c, trong \u0111\u00f3 ng\u01b0\u1eddi Kinh chi\u1ebfm 54%, c\u00f2n l\u1ea1i l\u00e0 c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c thi\u1ec3u s\u1ed1 kh\u00e1c (T\u00e0y, Dao, M\u00f4ng, Th\u00e1i, M\u01b0\u1eddng, N\u00f9ng &#8230;). \u0110\u00e2y l\u00e0 t\u1ec9nh c\u00f3 v\u1ecb tr\u00ed \u201cc\u1eeda ng\u00f5 ph\u00ean d\u1eadu\u201d v\u00f9ng T\u00e2y B\u1eafc, n\u01a1i giao&hellip; <a class=\"more-link\" href=\"http:\/\/113.160.153.13\/bienniensu\/?page_id=58\">Continue reading <span class=\"screen-reader-text\">Truy\u1ec1n th\u1ed1ng y\u00eau n\u01b0\u1edbc, \u0111o\u00e0n k\u1ebft v\u00e0 c\u00e1ch m\u1ea1ng<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"tmp-chuong1.php","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/113.160.153.13\/bienniensu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/58"}],"collection":[{"href":"http:\/\/113.160.153.13\/bienniensu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"http:\/\/113.160.153.13\/bienniensu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/113.160.153.13\/bienniensu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/113.160.153.13\/bienniensu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=58"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/113.160.153.13\/bienniensu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/58\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":59,"href":"http:\/\/113.160.153.13\/bienniensu\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/58\/revisions\/59"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/113.160.153.13\/bienniensu\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=58"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}